Ήθελα να βγάλω μια φωτογραφία με τα βιβλία που έχω γράψει. Τα έβαλα δίπλα-δίπλα και ξαφνικά συνειδητοποίησα τους αριθμούς: επτά δικά μου βιβλία (παραδοσιακές εκδόσεις, αυτοεκδόσεις, στα ελληνικά, στα αγγλικά), ενώ τα κείμενά μου σε συλλογές γεμίζουν ήδη ένα ολόκληρο ράφι. (Για την ιστορία, είναι χαοτικό να τα μετρήσω, αλλά από το 2024 έχω βγάλει στον κόσμο —με τη μία ή την άλλη μορφή— έξι από αυτά!)
Κοιτάζοντάς τα, αυτό που μου έκανε τη μεγαλύτερη εντύπωση είναι το πόσο πρόσφατα άρχισα να λέω δυνατά «είμαι συγγραφέας» και «είμαι ποιήτρια».
Δεν ξέρω τι έφταιγε για αυτή την καθυστέρηση. Ίσως το ότι η συγγραφή ήταν πάντα, για εμένα, μια απολύτως αθόρυβη δραστηριότητα. Δεν χρειάζεται να κλείσεις ραντεβού και να πεις «πάω να γράψω με την ομάδα μου», όπως κάνεις με το μπάσκετ. Δεν κάνει φασαρία όπως ένα μουσικό όργανο. Δεν αφήνει χάος πίσω της όπως η ζωγραφική.
Η συγγραφή ήταν απλώς... ο τρόπος μου. Χωρούσε παντού: παλιά στο λεωφορείο, τώρα στη βόλτα του σκύλου γράφοντας στο κινητό, τα βράδια όταν όλοι είχαν πάει για ύπνο. Γι' αυτό ίσως δεν το ανέφερα καν στις παρέες, εκτός αν ο άλλος ήταν επίσης συγγραφέας. Δεν ήταν μυστικό, δεν ήταν κρυφό, απλώς δεν ένιωθα ότι απαντούσε σε κάποια ερώτηση. Η γραφή δεν ήταν ποτέ «χόμπι» ή κάτι που έκανα «όταν έβρισκα χρόνο». Ήταν —και είναι— ο χρόνος μου, η ώρα μου, ο τρόπος που λειτουργώ.
Για χρόνια ζούσα με ένα παράξενο οξύμωρο. Κάποιοι με έβλεπαν να κάνω "ένα εκατομμύριο πράγματα" —γιόγκα, φωνητική, γυμναστική— και αναρωτιόντουσαν πού βρίσκω χρόνο. Αυτό που δεν έβλεπαν είναι ότι δεν είχα ποτέ άγχος για όλες αυτές τις δραστηριότητες, γιατί κατά βάθος όλες λειτουργούσαν υποστηρικτικά για τη γραφή μου. Αν είχα ποτέ άγχος, ήταν μόνο όταν κάτι δεν έφερνε συγγραφικό αποτέλεσμα.
Eίχα μια μεγάλη άνεση να λέω στους άλλους: «Κάνω πολλά, είμαι πάντα απασχολημένη, αλλά έχω χρόνο και για εσάς στη ζωή μου». Το μυστικό, όμως, που δεν τους έλεγα φωναχτά —και παρέμενε μυστήριο για εκείνους— ήταν η συνέχεια της πρότασης: «...έχω χρόνο για εσάς, αρκεί να υποστηρίζετε τη συγγραφή μου».
Στην πραγματικότητα, υπήρξαν φορές που απομακρύνθηκα από ανθρώπους επειδή "δεν είχα χρόνο", ακριβώς επειδή δεν σέβονταν με συνέπεια τον χρόνο μου (ακυρώνοντας ή αναβάλλοντας για παράδειγμα ραντεβού πιθανόν με την ιδέα ότι έτσι κι αλλιώς δεν έκανα τίποτα) ή γιατί με τη στάση τους χαλούσαν την ψυχολογία που χρειαζόμουν για να μπορώ να γράψω.
Ως συγγραφέας ζούσα και ζω με ένα παράδοξο. Ναι, έχω πάντα χρόνο και ναι, είμαι πάντα απασχολημένη. Η αλήθεια είναι ότι το να κάθομαι σιωπηλή σε μια καρέκλα σήμαινε (και σημαίνει) ότι είμαι τρομερά απασχολημένη. Δεν βαριέμαι ποτέ, αρκεί αυτή η στιγμή να συνδέεται με κάτι που μπορώ να γράψω.
Κάποια στιγμή, αποφάσισα να αρχίσω να τα λέω όλα αυτά δημόσια. Να δημοσιεύω. Το έκανα γιατί τα όσα έγραφα ένιωθα πια πως δεν αφορούσαν μόνο εμένα. Ήθελα περισσότερους και καλύτερους τρόπους να γράφω, και αυτό συμβαίνει μόνο μέσα από την επικοινωνία.
Κοιτάζοντας αυτή τη στοίβα με τα βιβλία, θέλω να πω ένα ειλικρινές ευχαριστώ σε όσους με στήριξαν σε αυτό το (συχνά ασυνείδητο) ταξίδι.
